Basarsan Parayı, Çökertirsin Doları

Dünyanın en yüksek faizli ihalesi bugün Türkiye’deyken, gün içi yorumlarımda sürekli olarak ABD Hazinesi’nin bu haftaki ihalelerinden bahsediyorum. Türkiye’deki ihale önemlidir. Fakat borsa, emtia ve döviz piyasalarında dengeleri değiştirebilecek olan ihaleler ABD’dedir.

TC Hazinesi, enflasyona endeksli tahvilin ihracını bugün yapacak. Tahvili alanlar, enflasyonun üzerinde %9.25’lik getiri alacaklar. Enflasyon beklentilerinin yavaş yavaş artış göstermesi, bu kağıtları tekrar gözde hale getirdi. Dünyada benzer kağıtlarda bu kadar yüksek faiz yok. Muhtemelen talep yüksek olacaktır.

ABD Hazinesi; bugün 40, yarın 35, perşembe günü 25 milyar dolarlık kağıt satacak. ABD Hazinesinin, bu sene $2 trilyon bulması gerekiyor. İşi zor gibi gözüküyor. İşi zor, çünkü artan bütçe açıkları için gerekli para piyasada yok.

Çin ve Japonya, sürekli olarak ABD’nin para politikalarını eleştiriyor, çünkü dolar rezervleri çok yüksek. Malum, ABD aşırı gevşek para politikası uyguluyor. Bu ülkeler, kendi rezervleri için endişe duyuyorlar. Ancak, bu ülkelerin söyledikleri ile yaptıkları şeyler çelişiyor. Sadece mart ayında, merkez bankaları ve diğer yatırımcılar 100 milyar dolarlık ABD Hazine kağıdı almışlar. Diğer bir deyişle, o kadar konuşmaya rağmen ABD Hazinesini finanse etmeye devam ediyorlar. Ancak, bu ülkeler ayda 100 milyar dolarlık alım yapmaya devam etseler de (çok iyimser bir tahmin olur), ABD 2 trilyon dolarlık ihtiyacını karşılayamazlar. Diğer bir sıkıntı ise, bu ülkelerin rezervlerinin krizden büyük darbe yemiş olmasıdır. Örneğin, Rusya’nın rezervleri 200-250 milyar dolar civarı eridi. ABD kağıtlarına olan iştahlarını sürdüremezler.

ABD, 10 yıllık faizleri düşürmek için müdahale ediyor, ama 10 yıllık faizler kontrolden çıkarsa (son 2 ayda %1 arttı), varlık fiyatlarındaki yeni düşüşler kaçınılmaz olur. ABD çok fazla para basarsa, doların değerini düşürür ve bu da stagflasyona yol açar.

Devletlerin bütçe açıklarını finanse edecek, yeterli sermaye piyasada yoktur. Talep gelmezse, ABD ihalelerde kendi kağıdını alma yolunu seçebilir (para basabilir). Obama geçenlerde; ‘Paramız kalmadı ama sorun değil’ açıklamasını yapmıştı. Bunun tercümesi; ‘istediğimiz kadar para basabiliriz’dir.

Basarsan parayı çökertirsin doları; yükseltince emtiaları getirirsin enflasyonu…

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir