Çarpışma

Bu siteyi açtığım günlerde bir yazı yazmış, krizle birlikte kapitalizmin bir döneminin kapandığını, yeni versiyonunun nasıl olacağını bilmediğimizi söylemiştim. Aradan geçen sürede, fikirlerim biraz daha netleşmeye başladı.

Kapitalizmin ilk dönemi, 19. yüzyıldaki ‘bırakınız yapsınlar’ sloganı ile bilinen versiyondu. Bu dönem 1930 depresyonu ile kapandı, sonrasında kapitalizmin Keynesyen politikalara dayanan (talep yönetimi) ikinci dönemi geldi. Bu dönem 1970’lerdeki stagflasyon ile kapandı, yerini Thatcher ve Reagan’ın serbest piyasa politikalarına dayanan üçüncü dönemi aldı. 1979’da başlayan bu dönemin alametifarikası, piyasanın her şeye doğru karar verdiğine olan inanıştı. Ben bu dönemin özellikle son 10 senesine, serbestliğin en üst noktada olduğu ‘orman kapitalizmi’ adını veriyorum. Bu dönemin sloganı, ‘özgür piyasalar özgür insanlar yaratır’ idi.

Kapitalizmin üçüncü döneminin 2008-2009 finans krizi ile kapandığını söyleyebiliriz. Peki kapitalizmin 21. yüzyıl modeli nasıl olacak? Fransız tarzı devletçi-kapitalist model mi; Çin ve Rusya’nın daha otoriter- kapitalist modeli mi? Diğer bir opsiyon, İngiliz-Amerikan ortak yapımı Anglo-Sakson kapitalist modelin devam etmesi olabilir. Önümüzdeki dönem deyim yerindeyse ‘modellerin çarpışması’na sahne olacak.

Çin’in, ‘batı tarzı demokrasi’yi reddettiğini biliyoruz. Çin’in otoriter-kapitalist modeli bazı ülkeleri etkilese de (İran, Kore, Venezuela), bu modelin batı toplumlarında uygulanabilirliği zor. Fransa gibi müthiş bir kültüre, ancak hantal yapıya sahip bir ülkenin sisteminin hakimiyeti ele geçirmesi de düşük bir olasılıktır.

Bence; biraz değişikliğe uğramış, eli yüzü düzeltilmiş Anglo-Sakson modelin hakimiyeti sürecektir. Ancak kapitalizmin dördüncü versiyonunun; klasik, Keynesyen, Thatcher-Reagan modellerinin en iyi unsurlarını taşıması, 21. yüzyılın ihtiyaçlarına karşılık vermesi, ve Çin’in dinamik ve gittikçe güçlenen sistemi ile baş edebilmesi gerekiyor.

İşte bu o kadar kolay bir iş değil.

Çarpışma” üzerine 3 düşünce

  1. sayın hocam, euro/jpy kısa bir çıkış eğiliminde olsa da genel olarak aşağıda ve eğer trend yukarı yönlü harekete geçmezse borsalardaki olumlu havanın ortadan kaybolacağı konuşuluyor. JPY’deki değer kazanma ile borsalaradaki düşüş (nikkei endeksi dahil)arasındaki bu ters korelasyonun nedeni ne olabilir?

  2. JPY carry trade stratejisinin temel parasidir.JPY ile borclanan spekulatorler,yuksek getirili paralara giriyorlar.Riskten kacis basladiginda(borsalarda dusus),spekulatorler pozisyonlarini kapatip JPY borclarini oduyorlar.Borclarini odemek icin JPY bulmak zorundalar.Boylece pozisyonlar kapatilirken JPY yukseliyor.

  3. Peki hocam, diğer para birimleri ile kendi borsaları arasında böyle negatif korelasyon mevcut mu? Dow endeksinde beklenecek düşüşler doların artacağına işaret olabilir mi? Yoksa olaya geniş bir perspektiften bakıp, dolardaki artışı diğer piyasalardaki düşüşlere bağlayabilir miyiz?

muratk için bir cevap yazın Cevabı iptal et

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir