Ne Yaptığını Bilmeden

İki gün önce TV’de izledim. Sorulan soruya; ‘Finans krizini başlatan kolay paraydı’ yanıtı verdi.

ABD Hazine Bakanı Tim Geithner’dan bahsediyorum. Yapılan politika hataları nelerdi sorusuna, bu yanıtı verdi. Gevşek para politikasının çok uzun süre devam ettiğini, kolay paranın varlık fiyatlarında balona yol açtığını söyledi. Bakan’ın geçmiş hataları kabul etmesi, sempatik gelebilir. Ama siz geçmişten ders çıkartmayıp, aynı hatayı yapmakta ısrar ediyorsanız, ne yaptığınızı bilmiyorsunuz demektir.

ABD, aynı felaket politikasını yine uyguluyor. Parayı sıfır faizle veriyor. Para basıyor. Amaç aynı; varlık fiyatlarında yeni balonlar yaratmak. Finans sistemini, global ekonomiyi çökerten politikalar, nasıl uygulamaya devam edilir ki? Şunu kabul ediyorum, Fed faizleri hızla düşürmeseydi, borcun azaltılması süreci (de-leveraging) daha şiddetli olurdu. Ama bu sürecin sonuna kadar yaşanması gerekiyor. Bu süreci, yeni balonlar yaratarak durdurmaya çalışmak, ne yaptığını bilmezliktir.

Geithner’ın kabul ettiği, kolay para politikasının mimarı kim? Eski Fed başkanı Greenspan. Hani bizim merkez bankası kökenli köşe yazarlarımızın kutsadığı, maestro lakaplı kişi. Bütün belayı başımıza saran adam. Beyfendi, Ekim 2006’da şöyle demişti: ‘Gayrimenkul sektöründe en kötü dönemin bittiğini düşünüyorum’. Sonra yaşananları biliyoruz.

Beyfendi dün şu açıklamayı yaptı: ‘Sonunda gayrimenkul sektöründe dip yapma süreci başladı. Fiyatlarda normalleşme başlayabilir’. Bu adamı hala niçin konuşturuyorlar, bilemiyorum. Aslında bizde de, piyasaları okuyamayan akademisyen- yorumcu, çoktur. Fakat bu insanların fikirlerinden sürekli medet umulur.

Kaçınılmaz süreç yaşanacaktır. Hiçbir şüphem yok. Endişem, süreci durdurmaya yönelik politikaların maliyetleri çok artıracak olmasıdır. Bu maliyet sadece ABD’liye değil, hepimize büyük problemler yaratacaktır.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir